Komunikacja na sto sposobów

Zaletą Internetu jest m.in. to, że pozwala na łatwe nawiązywanie i utrzymywanie kontaktów z ludźmi z całego świata. Możemy korzystać zarówno z poczty elektronicznej, jak i programów do rozmów w czasie rzeczywistym, a nawet zamienić komputer w internetowy telefon czy wirtualną salę do tele- i wideokonferencji. Nie ma z tym najmniejszych problemów w systemie Linux, do którego napisano już sporo programów umożliwiających komunikację na wszelkie możliwe sposoby.


Podstawowe programy, m.in. do obsługi poczty elektronicznej, grup dyskusyjnych, protokołu IRC (Internet Relay Chat), a nawet komunikatory, znajdziemy w każdej niemal dystrybucji Linuksa. Gotowe są do działania praktycznie zaraz po instalacji samego systemu, a konfiguracja sprowadza się zazwyczaj do założenia nowego konta (profilu użytkownika) i podania hasła. Za minimalną podstawę można uznać obsługę poczty elektronicznej. Na szczęście, wśród programów linuksowych jest w czym wybierać, by wymienić choćby Balsę, Evolution, Kmail czy Mozillę Thunderbird. Aplikacje te obsługują konta POP3/SMTP, a często również listy dyskusyjne. Pozwalają na tworzenie wielu profili użytkownika (różnych kont) i dodatkowych folderów, mają zaawansowane opcje filtrowania poczty, co pozwala znacznie ograniczyć ilość napływającego spamu. Są to zarówno programy działające w konsoli, np. Pine (Program for Internet News & Email), popularny klient e-mail, który obsługuje również Usenet, jak i funkcjonujące w trybie graficznym kombajny typu Evolution czy Kontact. Oprócz klienta poczty udostępniają także organizer, tzw. żółte karteczki, kalendarze z możliwością wydruku czy listę zadań do wykonania. Niemal pełną kompatybilność z innymi użytkownika sieci zapewnia np. Ximian Evolution, który pozwala m.in. na synchronizację danych z palmtopem oraz aplikacjami Microsoft Outlooka, Lotus Organizer, na współpracę z serwerami Microsoft Exchange i Lotus Domino, a także zapewnia możliwość importu ze skrzynek w formacie Eudora, UNIX mbox, MH, Maildir, Netscape i Outlook Express. W każdej dystrybucji ze środowiskiem graficznym KDE zawarty jest również Knode, prosty program do obsługi grup dyskusyjnych. Dla zwolenników IRC-owania przeznaczone są m.in. programy Irssi, klient IRC z tekstowym interfejsem użytkownika, czy graficzne aplikacje, takie jak X-Chat. Dodatkowo można zainstalować komunikatory internetowe obsługujące praktycznie każdy protokół, programy do obsługi faksmodemów, telefonii internetowej czy wideokonferencji. Mając przeglądarkę wyposażoną w Javę, można również komunikować się na popularnych czatach.

Listy i grupy

Konfiguracja programu pocztowego, zwłaszcza działającego w trybie graficznym, nie powinna sprawić najmniejszych kłopotów nawet początkującym użytkownikom. Można zacząć od prostego programu Kmail. W menu konfiguracyjnym wystarczy założyć własny profil, na karcie Sieć / Wysyłanie dodać opcję SMTP, a w polu Serwer wpisać adres serwera SMTP, na którym mamy konto pocztowe. Analogicznie postępujemy w przypadku karty Odbieranie, dodając konto POP3. Następnie możemy ustawić różne rodzaje powiadamiania o nowej poczcie, działanie edytora wiadomości (format, kodowanie itp.), a także reguły filtrowania, które uchronią nas od niechcianej poczty. W przypadku IRC również najłatwiejszy powinien się okazać program działający w środowisku graficznym, np. X-Chat. Po uruchomieniu programu wybieramy kartę Nowy serwer, wpisujemy dowolną nazwę, a następnie adres serwera, np. warszawa.irc.pl. Po uzyskaniu połączenia z menu Okna | Lista kanałów pobieramy listę dostępnych kanałów. Aby dołączyć do rozmowy na interesującym nas tematycznie kanale, wystarczy kliknąć jego nazwę. Z kolei do obsługi grup dyskusyjnych można polecić program Pan, bardo dobry czytnik list, pozwalający m.in. na śledzenie i filtrowanie wątków zgodnie z wieloma kryteriami (np. wyłącznie nasze posty, wyłącznie obserwowane, tylko tekstowe itp.), tworzenie różnych profili użytkownika, dzięki czemu możliwe jest wysyłanie postów do grup z różnych kont, kodowanie Rot13 czy przesyłanie wybranych postów na konto pocztowe. Co istotne, program bardzo dobrze radzi sobie z plikami binarnymi, dołączanymi do wiadomości wysyłanych do grupy, zapisując je w przejrzyście podzielonych katalogach (np. zgodnie z nazwą grupy). Najpierw z menu Narzędzia należy wybrać opcję Serwery nowin, następnie kliknąć Dodaj, wpisać dowolną nazwę, a w pole Adres wprowadzić adres serwera, np. news.tpi.pl. Potem z menu Serwery wybieramy opcję Pobierz listę wszystkich grup. Po wybraniu odpowiedniej grupy wystarczy zaznaczyć Zasubskrybuj, a następnie z menu kontekstowego Pobierz nowe nagłówki lub Pobierz nowe nagłówki wraz z zawartością.

Sieciowe pogaduszki

Zdecydowanie rosnącą popularnością, większą niż "tradycyjne" internetowe formy cieszą się sieciowe pogaduszki prowadzone za pośrednictwem komunikatorów. Również w systemie Linux obsługiwane są takie protokoły, jak AIM, ICQ, MSN Messenger, Yahoo, Jabber, Zephyr, Gadu-Gadu czy Tlen. Przykładem multikomunikatora (obsługującego konta w wielu sieciach) może być Gaim. Aplikacja umożliwia jednoczesne zalogowanie się do każdej sieci, którą obsługuje, pozwala na zmianę skórek, stosowanie wtyczek, przesyłanie plików bezpośrednio z okna rozmowy oraz metodą przeciągania na listę kontaktów. Podobnym multikomunikatorem jest Kopete, program zawierający m.in. wtyczki do obsługi protokołów: Jabber, ICQ, AIM, Gadu-Gadu, IRC, MSN Messenger oraz Yahoo! Są również linuksowe klony popularnych w naszym kraju komunikatorów, takich jak Tlen (TleenX) czy Gadu-Gadu (GNU Gadu, Kadu), obsługujący protokoły Gadu-Gadu, Tlen.pl oraz Jabber, Kadu). Aplikacja Kadu obsługuje: protokół Gadu-Gadu 6.0, grupy kontaktów metodą przeciągania, szyfrowanie wiadomości z użyciem OpenSSL, wysyłanie SMS-ów do wszystkich polskich sieci, przesyłanie plików, rozmowy konferencyjne, powiadamianie o zdarzeniach dźwiękiem lub dymkami przy ikonie, animowane emotikony (w tym zestaw do oryginalnego Gadu-Gadu), obrazki w wiadomościach, wielokolumnowe listy kontaktów i rozmowy głosowe.

Instalacja jest niezwykle prosta, zwłaszcza gdy używa się gotowych pakietów binarnych do poszczególnych dystrybucji dysponujących kreatorem instalacji, a podstawowa konfiguracja sprowadza się do podania danych użytkownika: numeru Gadu-Gadu (jeśli już go mamy) i hasła, bądź zarejestrowania się jako nowy użytkownik. Następnie z menu głównego wybieramy opcję Konfiguracja, i dokonujemy zmiany ustawień ogólnych (m.in. danych personalnych, ustawienia statusu, bezczynności), skrótów klawiaturowych, funkcjonowania i wyglądu okna rozmowy (m.in. wybór emotikonów, przewijania w oknie), historii rozmów (długość cytowanych fraz, przedawnienie historii, opcje zapisywania zmian statusu), powiadamiania (wybór dźwięków, wyglądu dymków, rodzaju zdarzeń i osób, o których obecności chcemy być informowani), ustawień sieci (adresy serwerów domyślne lub własne, połączenia bezpośrednie DCC opcji przesyłania plików) oraz ustawień bramek SMS.

Na osobną uwagę zasługuje opcja Wygląd w menu konfiguracyjnym, która pozwala nie tylko na zmianę wyglądu okien czy sposobu wyświetlania rozmowy (kolory, czcionki), ale i na wyjątkową konfigurację panelu informacyjnego. Dzięki temu, że w programie wykorzystywana jest składnia HTML, możemy w pełni dostosować go do naszych potrzeb, np. wprowadzić opcję wyświetlania numeru IP, numeru telefonu, a nawet zdjęcia danego użytkownika. W menu konfiguracyjnym warto również zwrócić uwagę na opcję Zarządca modułów.

W zależności od tego, jakie moduły wybraliśmy podczas instalacji, i od tego, czy są ładowane statycznie (wraz z programem) czy też dynamicznie, możemy, korzystając z zarządcy, uruchomić dodatkowe wtyczki do programu Kadu, np. moduł odpowiadający za pobieranie opisu statusu z odtwarzacza XMMS czy wyświetlający pogodę. Jeśli pobraliśmy z sieci jakieś dodatkowe moduły, to należy je rozpakować, przekopiować do katalogu modules w źrodłach Kadu (w katalogu ze źródłami, z których instalowaliśmy Kadu), następnie wyedytować plik .config, wpisując =m przy nazwach modułów, które chcemy dołączyć (żeby moduły były ładowane dynamicznie), a na koniec wykonać w terminalu polecenia:

. /configure

Potem należy przejść do katalogu modules i wykonać polecenia:

make

make install

Po rekonfiguracji Kadu nowe moduły możemy uaktywnić poprzez Zarządcę modułów, dostępnego z poziomu menu programu.